Å, norweska wioska

Rybacka wioska

Å, czyli wioska norweska, której nazwę wymawia się po prostu „O”, znajduje się na Lofotach – archipelagu usytuowanym na Morzu Norweskim, u północno-zachodnich wybrzeży Norwegii. 

Å jest małą osadą rybacką, utrzymującą się z rybołówstwa i sztokfiszu. Sztokfisz, nazwa wywodząca się z języka niemieckiego (Stockfisch), oznacza suszone ryby, najczęściej pochodzące z rodziny dorszowatych. 

Ta wieś należy do gminy Moskenes, leżącej w Nordland. Å to jednocześnie jedna z najkrótszych nazw miejscowości na świecie. Podobnie krótkie nazwy noszą między innymi Y – miejscowość i gmina w północnej Francji czy U – wyspa i dystrykt w Mikronezji (na Pacyfiku). Zmarły już Jo Aa (1914–1999), niegdyś posiadacz najkrótszego imienia i nazwiska w Norwegii, był mieszkańcem właśnie rybackiej wioski Å.

Suszony dorsz

W Norwegii suszone ryby nazywane są tørrfisk i jest to produkt niesolony, suszony wyłącznie na powietrzu (głównie na Lofotach). Z kolei klippfisk, w przeciwieństwie do tørrfisk, jest rybą soloną przed suszeniem. Suszy się ją później na skałach lub w specjalnych suszarniach.

W wiosce Å, Moskenes oraz w innych miejscowościach Lofotów, już od wczesnej wiosny krajobraz wypełniają drewniane rusztowania (hjeller), na których w warunkach naturalnych suszy się dorsza.

Rocznie na Lofotach suszy się zwykle kilkanaście milionów sztuk ryb.

Ciekawe muzea

Po norwesku nazwa Å oznacza strumień lub małą rzeczkę. Wieś wzięła swoją nazwę właśnie od niewielkiej rzeki Åelva, która przepływa przez dolinę i wpada do morza. W miejscowości tej znajdują się dwa bardzo ciekawe muzea dotyczące, jak nietrudno się domyśleć, historii rybołówstwa i technik suszenia ryb.

...W norweskiej wsi Å gdzie cisza ma głos
a wiatr w wysokich dachach pisze człowieka los
ulinki jak wstążki splatają się w krąg
a każdy ich zakręt zna mieszkańców krok…

...w oknach zapala się ciepłe światło
jakby ktoś prosił...zostań tu na noc…
bo w wiosce Å choć małej jak sen
każdy odnajdzie swój własny dzień… 

...gdy tylko gwiazdy popatrzą z wysoka
widzą jak we wsi Å życie się toczy
jak każdy oddech i słońce z wysoka
w tej wiosce jak w burzanach wolniutko broczy... 

...W miejscowości Å gdzie dzień się zaczyna
poranek się budzi z pełnym słońca światłem
drzewa szepczą historie gdzie śpiewa ptaszyna
tutaj życie bogate chociaż w pracy niełatwe...