W badaniu opinii publicznej przeprowadzonym przez firmę Norstat na zlecenie NRK, Norwegowie odpowiedzieli na pytanie, co stanowi dla nich największą wartość – zwłaszcza w kontekście potencjalnego zagrożenia militarnego.
Uczestnicy badania oceniali różne aspekty życia w Norwegii w skali od 1 do 5, wskazując, czego byliby gotowi bronić w razie konfliktu. Badanie pokazuje, co dla nich naprawdę się liczy.
Na pierwszym miejscu: demokracja i wolność słowa
Na samym szczycie listy wartości znalazły się demokracja i wolność słowa – obie ocenione średnio na 4,8 punktu. To właśnie te fundamentalne zasady są dla Norwegów najważniejsze. Na trzecim miejscu uplasowało się silne państwo prawa (4,7), co pokazuje, że poczucie sprawiedliwości i bezpieczeństwa prawnego stanowi istotny fundament norweskiego społeczeństwa.
Zaufanie i natura – niemal równie ważne
Nieco niżej, choć wciąż bardzo wysoko, Norwegowie ocenili przyrodę oraz poziom zaufania społecznego – oba te elementy uzyskały po 4,6 punktu. Natura – z fiordami, górami i lasami – jest czymś więcej niż tłem codziennego życia, to dla Norwegów część tożsamości narodowej. Badanie pokazuje także, że zaufanie, zarówno do instytucji, jak i innych ludzi, to jeden z filarów norweskiego modelu społecznego.
Równość i dobrobyt w cenie
Norwegowie wysoko oceniają również równouprawnienie (4,4), publiczną opiekę społeczną (4,4) i ogólny poziom zamożności kraju (4,2). Wskazuje to na silne poczucie sprawiedliwości społecznej i dumę z osiągnięć państwa dobrobytu.
Kto gdzie chce mieszkać?
Wartością docenianą przez mieszkańców jest także obecność ludności na terenie całego kraju (4,1). Co ciekawe, znaczenie tej kwestii różni się regionalnie. Najbardziej zależy na tym Norwegom z północy (4,5), natomiast mieszkańcy Oslo przypisują temu mniejsze znaczenie (3,9). To pokazuje, jak istotna jest dla wielu Norwegów troska o równomierny rozwój terytorialny kraju.
Symbole mniej ważne niż zasady
Wbrew powszechnym wyobrażeniom, norweska rodzina królewska nie zajmuje wysokiego miejsca w hierarchii wartości. Oceniona na 3,3 punktu, znalazła się niemal na końcu zestawienia – wyprzedzając jedynie podatki i tradycję domków letniskowych.
Styl życia? Raczej w tle
Na końcu listy znalazły się również takie elementy, jak nieformalny styl życia (3,9), chodzenie na wycieczki (3,7) czy kultura „hytte” – domków letniskowych (2,8). Choć popularne, traktowane są jako dodatki, a nie kluczowe składniki norweskiej tożsamości.
Norwegia – kraj wartości, nie tylko widoków
Z badania wyłania się obraz społeczeństwa, które swoją tożsamość opiera nie tyle na symbolach czy stylu życia, co na twardych wartościach: wolności, demokracji, prawie i wzajemnym zaufaniu. Okazuje się, że Norwegowie najbardziej cenią wartości polityczne, społeczne i przyrodnicze, a tym samym przywiązują dużą wagę do sprawiedliwości, zaufania oraz ochrony środowiska. Wysoko ocenione zostały również kwestie opieki publicznej oraz sytuacji finansowej państwa i obywateli. Świadczy to o ogólnym zadowoleniu z systemu gospodarczego i społecznego Norwegii. Niższe oceny z kolei przypadły dla elementów bardziej symbolicznych lub związanych ze stylem życia.
Rezultaty badania:
- Demokracja: 4.8/5
- Wolność słowa: 4.8/5
- Silne państwo prawa: 4.7/5
- Norweska natura: 4.6/5
- Wysoki poziom zaufania: 4.6/5
- Równouprawnienie: 4.4/5
- Poziom opieki publicznej: 4.4/5
- Bogactwo Norwegii: 4.2/5
- Rolnictwo: 4.2/5
- Zamożność społeczeństwa: 4.2/5
- Małe różnice społeczne: 4.1/5
- Ludność mieszkająca na terenie całego kraju: 4.1/5
- Nieformalny styl bycia: 3.9/5
- Chodzenie na wycieczki: 3.7/5
- Świadomość ekologiczna i polityka klimatyczna: 3.6/5
- Wielokulturowe społeczeństwo: 3.4/5
- Rodzina królewska: 3.3/5
- Aktualna wysokość podatków: 3.1/5
- Kultura związana z domkami letniskowymi (hytte): 2.8/5