Od 1 stycznia pełny etat ma być normą w życiu zawodowym, Barnevernet podlega nowym przepisom, sprzyjającym rodzinie, a osoby na stałe przyjmujące tańsze leki będą musiały zapłacić więcej.
Co jeszcze zmieni się w Norwegii w 2023 roku? Oto niektóre z wprowadzonych zmian.
Prawo do pełnego etatu
Od 1 stycznia normą w życiu zawodowym mają być etaty. Pracodawca musi udokumentować potrzebę pracy w niepełnym wymiarze godzin i omówić wszelkie stanowiska w niepełnym wymiarze godzin z przedstawicielami związków zawodowych.
Ta sama ustawa wzmacnia również preferencyjne prawo pracowników zatrudnionych w niepełnym wymiarze czasu pracy do zatrudnienia na pełny etat.
Zaostrzenie zasad zatrudniania pracowników z branży pośrednictwa pracy wejdzie w życie 1 kwietnia 2023 roku Do tego czasu obowiązują przepisy przejściowe.
Kto dostanie więcej?
Emeryci i renciści otrzymają od 1 stycznia o 4 000 NOK więcej, jednak pieniądze będą wypłacane dopiero w kwietniu lub maju. Natomiast osoby niepełnosprawne, które otrzymują świadczenia z tytułu niezdolności do pracy według stawek minimalnych, otrzymują jednorazową wypłatę w wysokości 3000 NOK.
Zasiłek na dziecko przysługuje obojgu rodzicom, którzy utrzymują dzieci i otrzymują zasiłek dla bezrobotnych. Stawka zostanie podwyższona do 35 NOK dziennie na dziecko od 1 lutego.
Od roku urlopowego 2023 włącznie osoby, które otrzymują zasiłek dla bezrobotnych przez ponad osiem tygodni, mają prawo do dodatku urlopowego w wysokości 9,5%. Program z prawem do urlopu z zasiłkiem dla bezrobotnych jest wycofywany, ale ci, którzy zapracowali na urlop, muszą mieć możliwość skorzystania z maksymalnie czterech tygodni urlopu z zasiłkiem dla bezrobotnych do 31 stycznia włącznie.
Dodatek mieszkaniowy jest zwiększany o 1500 NOK miesięcznie, z dodatkiem 150 NOK na członka gospodarstwa domowego, od stycznia do kwietnia 2023 r. Istnieją również czasowo podwyższone limity dochodów do otrzymywania dodatku mieszkaniowego.
Zmniejszono stawkę podatku od energii elektrycznej.
Podatek dochodowy będzie niższy dla tych, którzy zarabiają mniej niż 750 000 NOK rocznie, a wyższy dla tych, którzy zarabiają więcej.
Odpis na związki zawodowe zostaje zwiększony z 5800 NOK do 7700 NOK.
Bezpłatna pomoc prawna
Podwyższono maksymalny dochód uprawniający do otrzymania darmowej pomocy prawnej. W przypadku osób samotnych zwiększono go o 30 tysięcy NOK (z 320 000 NOK do 350 000 NOK), dla par o 50 tysięcy, do 540 000 NOK.
Darmowa pomoc prawna (fri rettshjelp) polega na pokryciu przez państwo większości kosztów związanych z uzyskaniem pomocy adwokackiej. Przysługuje ona tylko w ściśle określonych ustawą przypadkach, ocenianych przez państwo jako wyjątkowo ważne. Każdy z nich rozpatrywany jest indywidualnie.
Barnevernet i więzy rodzinne
Wraz z początkiem roku zaczęła obowiązywać znowelizowana ustawa o ochronie dzieci. Barnevernslov zmieniono po raz pierwszy od przeszło 30 lat. Ustawę dostosowano do przepisów Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i Konwencji ONZ o prawach dziecka. Najważniejsza zmiana dotyczy działań pracowników Barnevernet, którzy od 1 stycznia 2023 roku są zobowiązani do podejmowania prób scalania rodzin, a także regulowania kwestii odwiedzin rodziców, gdy prawa rodzicielskie zostają ograniczone. Z kolei opinia dziecka ma stać się ważnym elementem w trakcie postępowania.
Ułatwienie w zaciąganiu kredytu
W dwuletnim okresie, od 1 stycznia 2023 do końca 2024 roku, obowiązywać będą nowe regulacje dotyczące udzielania kredytów. Obniżono wysokość wkładu własnego do 15% wartości nieruchomości. Wartość pożyczki może sięgać pięciokrotności dochodów rocznych.
Zmniejszenie limitów celnych na tytoń
Osoby przyjeżdżające do Norwegii mogą od początku roku 2023 wwieźć bez opodatkowania 100 sztuk papierosów (dotychczas było to 200 sztuk) lub odpowiednio 125 gramów innych wyrobów tytoniowych (np. tabakę lub tytoń do skręcania papierosów) albo 100 gramów innych wyrobów nikotynowych oraz 100 bibułek papierosowych.
Ekologia
Od 1 stycznia 2023 r. odpady żywnościowe i plastikowe ze wszystkich gospodarstw domowych w całym kraju muszą być sortowane. Publiczne i prywatne przedsiębiorstwa oraz instytucje, które wytwarzają bioodpady oraz śmieci z tworzyw sztucznych, również muszą je sortować tak, by poddać je recyklingowi lub przygotować do ponownego użycia.
Norwegia wprowadza również zakaz produkcji i importu świetlówek oraz niektórych typów żarówek halogenowych, ze względu na ich wątpliwą energooszczędność oraz istniejące ryzyko, że zawierają materiały, które są w kraju zakazane.
Leki na niebieską receptę droższe
Zwiększono koszt własny pacjentom, którzy wykupują leki na tzw. niebieską receptę. Od 1 stycznia muszą zapłacić 50 procent kosztu leku (egenandel). Wcześniej wkład własny wynosił 39 procent. Zmianę tę odczują pacjenci, którzy kupują tańsze medykamenty, gdyż maksymalna kwota wkładu własnego wynosi nadal 520 NOK.
Amnestia na nielegalną broń
Ogłoszono również amnestię dla posiadaczy nielegalnej broni, którą do połowy roku 2023 można oddać bez ponoszenia konsekwencji.